Krzyż koło p.Hyżych
Jadąc od Krzywczy po prawej stronie drogi, przy zabudowaniach p. Hyżych znajduje się krzyż z bardzo długą historią. Nie wiadomo kto go fundowała ani z jakiej okazji. Jest to dość osobliwy i niepowtarzalny w swoim wyglądzie krucyfiks o wysokości ok. 2,5 m na nim duża pasyjka obwiedzioną półokrągłą kapliczką. Daszek obity półokrągło blachą z dużymi ozdobnymi zębami. Na prezentowanych zdjęciach trzy krzyże z 2012 r., obecny oraz przygotowany nowy krzyż tuż obok starego.
2012 r.
2025 r.
Kapliczka Seca Pana Jezusa
O okolicach kościoła po lewej stronie drogi między trzema lipami stoi kapliczka wnękowa o wysokości ok.3,5 m. Na ok. metrowej podmurówce z kamienia ceglany korpus, wnęka oszklona otwieranym zakończonym półokrągło oknem, nad nim gzyms ozdobny. Dach siodłowy kryty czerwoną dachówką, na którego szczycie metalowy krzyż. Kapliczka została wybudowana w roku 1936 z okazji Kongresu Eucharystycznego, który odbywał się w Przemyślu. Wewnątrz oryginalny obraz Serca Pana Jezusa z tego okresu z dedykacją: Pamiątka. Poświęcenie Boskiemu Sercu Zbawiciela Gromady Średnia dokonanego 6 czerwca 1936 r. Przed obrazem figurka gipsowa Matki Bożej Niepokalanej. Po bokach na ścianie, po lewej stronie obrazek Anioła Stróża, po lewej obrazek Matki Bożej żywicielki [z kłosami w ręku], jako patronki rolników.
Kapliczka przed kościołem
Przed kościołem w Średniej znajduje się kapliczka skrzynkowa z figurą Matki Bożej Niepokalanej o wysokości ok. 50 cm. Ufundowana była prawdopodobnie ok. roku 1990. Na niskiej podmurówce znajduje się duża oszklona skrzynka wysokości ok.1 m, dach również oszkolny czterospadowy.
Kapliczka z figura Matki Bożej
Za mostem jadąc pod górkę po prawej stronie znajduje się następna kapliczka wnękowa o wysokości ok.4,5 m fundacji rodziny Tomaszewskich prawdopodobnie w okresie międzywojennym. Nie wiadomo z jakie intencji. Na ok. metrowej podmurówce ceglany korpus, wnęka oszklona otwieranym zakończonym lekko półokrągłym oknem, nad nim gzyms ozdobny. Dach siodłowy kryty czerwoną dachówką. Na szczycie mały krzyżyk. Wewnątrz pól metrowa gipsowa figurka Matki Bożej z dzieciątkiem trzymanej na lewej ręce, przed nią mniejsza figura Matki Bożej Niepokalanej.
Krzywa kapliczka
Wydarzeniem roku 1936 był Kongres Eucharystyczny, który odbył się w Przemyślu. Jedna z relacji opowiada o tym jak dziatwa szkolna z nauczycielką z Reczpola udała się wozami [oczywiście z kołami drewnianymi] na główną uroczystość do Przemyśla. Udział w uroczystości był ważny, ale po Kongresie zadaniem dla duszpasterzy i wiernych było rozwijanie kultu Serca Pana Jezusa. Stąd też prawie w każdej miejscowości, przy tej okazji, budowano kapliczkę, w której umieszczano obraz Serca Pana Jezusa z tekstem: Poświęcenie Boskiemu Sercu Zbawiciela Gromady i tu była nazwa miejscowości.
Taką kapliczkę wybudowano w Średniej w górnej części miejscowości, gdzie ludzie żyli w takiej zgodzie, że Rusin razem z Polakami ją wybudowali, jakbyśmy dziś powiedzieli Kapliczkę Ekumeniczną. Zakupili przy tej okazji obraz i poświęcili Gromadę Boskiemu Sercu Zbawiciela. Potwierdzeniem tego faktu jest informacja na karteczkach po prawej stronie obrazu w języku ruskim, po lewej w języku polskim.
Kapliczka w Średnie, typ - murowana wnękowa, wybudowana na planie kwadratu z kamiennym fundamentem i ceglaną nadbudową o wysokości ok. 2,5 m, zwieńczona dachem dwuspadowym, kryta czerwoną dachówką. Przez wiele dziesiątek lat kapliczka była otoczona kultem i opieką mieszkańców tej części miejscowości. Niestety lata płynęły, a dla ozdoby posadzono obok kapliczki świerki, które okazały się dla niej nieszczęściem. Korzenie jednego z nich podniosły ją na tyle, że coraz bardziej się przechylała. W 2019 r. Urząd Gminy z wójtem na czele obiecywał jej remont. Jednak Wojewódzki Konserwator Zabytków nie wyraził zgody na wybudowanie jej od nowa, ale jedynie na remont. Ten problem był ponad możliwości techniczne urzędu. Ale niespodziewanie we wrześniu powoli daszek kapliczki „z niewiadomych powodów” zaczął się walić, a 18 września 2021 "Krzywa kapliczka" w Średniej nie miała już dachu.
O tym fakcie informowałem w piśmie do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z prośbą o wyjaśnienie sytuacji. Ponieważ z uzyskanych informacji wynikało, że władze gminne są chętne do remontu, właściciel posesji nie robił przeszkód, ale Wojewódzki Konserwator Zabytków czyni w tej kwestii jakieś przeszkody [Remont, a nie budowa od nowa]. Nie wiem ile było w tym mojej zasługi, ale ostatecznie dość szybko zdecydowano, że kapliczka zostanie rozebrana i postawiona w innym miejscu.
Do prac przystąpiono pod koniec września 2021 r. kapliczkę rozebrano całkowicie. Jednak nie poszło łatwo. Okazało się, że poza dachem pozostała część była w bardzo dobrym stanie. Robotnicy nieźle się napracowali, by ją wyburzyć. Fakt ten potwierdza, że nie dokonano właściwej oceny stanu obiektu i zbyt pochopnie zdecydowano o jej rozebraniu. Ale stało się trudno.
Budową nowej kapliczki na podstawie obszernej dokumentacji podjął się pan Jan Klimko z Reczpol, a pomagali mu Ireneusz Sitniki i Piotr Iwaszko ze Średniej. Kapliczkę na betonowym fundamencie wybudowano przede wszystkim z pustaka. Użyto również część kamieni ze starej kapliczki. Ekipa Budowlana Urzędu Gminy Krzywcza wykonała prace budowlane bardzo solidnie z wiernym odtworzeniem poprzedniej konstrukcji. Zaś prace wykończeniowe, wykonał pan Marcin Wojdyło: tzn. tynkowanie, malowanie, konstrukcja dach, układanie kostki inne prace wykończeniowe. Trzeba dodać, że był wspomagany zachętą i pomocą fizyczną przez mamę panią Irenę Wojdyło, która też przez wiele lat opiekuje się kapliczką. Dach został pokryty odczyszczoną dachówką ze starej kapliczki, a efekt bardzo dobry – wierna replika starej kapliczki. Dla podkreślenia tego na tylnej ścianie obiektu napisano dwie daty 1936 [Napis na starej kapliczce] i 2021.
Na koniec trzeba podziękować Urzędowi Gminy w Krzywczy z panem wójtem na czele, że kapliczka stoi. Również należy podziękować budowniczym, że w szybkim tempie z wielkim zaangażowaniem i pietyzmem przystąpili do jej odbudowy i niech stoi jak najdłużej Ekumeniczna Kapliczka – Bogu na chwałę ludziom na pożytek. Za przekazane informacje i zdjęcia dziękuję pani Iwonie Świgoń.
Krzyż przy drodze
Po lewej stronie drogi od dawna znajduje się krzyż z ozdobnymi ramionach, kiedyś w bardziej ozdobnej formie, a obecnie w skromniejszej. Na nim pasyjka oraz kapliczka skrzynkowa. Wewnątrz dwie figurki Matki Bożej. Krzyż ustawiony w 1966 r. prawdopodobnie z okazji Milenium Chrztu Polski. Następnie nowy krzyż ustawiono w 1994 r. z napisem Pamiątka MB Wędrowniczej. Krzyż fundacji i przed domem rodziny Gaweł.
2012 r.
2025 r.
Kapliczka Serca Pana Jezusa na końcu miejscowości
Na granicy Średnie z Wolą Węgierską po lewej stronie drogi znajduje się niewielka murowana kapliczka typu wnękowego. kryta dachem siodłowym. We wnęce w 1998 r. był obraz Chrystusa ukrzyżowanego, a obecnie Serca Pana Jezusa, przed nim mała gipsowa figurka Serca Pana Jezusa. Kapliczka został wybudowana w latach 90 tych XX w. z fundacji rodziny Tenus.
1998
2025 r.
Kapliczka w lesie
Kapliczka ta znajduje się na terytorium Woli Węgierskiej, ale jest z fundacji Koła Łowieckiego działającego na terenach lasów w Średniej. Powstała ok. 1995 r. jest to kapliczka skrzynkowa wsparta na dwóch pniach drzewa, zakończona strzelistym dachem pokrytym blachą. Skrzynka z ozdobiona ornamentami snycerskimi, wewnątrz gipsowa figurka Matki Bożej Niepokalanej. Pod skrzynką napis: Święta Mario. Módl się za nami.
Kapliczka znajduje się na szlaku do wędrówki pieszej oznaczonym na zielona nazywano Przemysko-Bachórskim. Obok kapliczki wypoczynkowa wiata oraz kamień z tablicą upamiętniająca Leśniczego Leszka Nowaka.
1995
Piotr Haszczyn [2021 r., aktualizacja 2025]
